Fructan Risk in Grass – What Horse Owners Need to Know

What Is Fructan?

Fructan is a storage sugar produced by grasses through photosynthesis. When a plant produces more sugar than it can use for growth, the excess is stored as fructan in stems and leaves. Perennial ryegrass (Lolium perenne), which dominates most horse pastures, can accumulate particularly high fructan levels.

For healthy horses, fructan in normal amounts is harmless. It becomes problematic when concentrations in the grass spike – because even short grazing periods can then deliver a dangerous amount of fructan.

Why Is Fructan Dangerous for Horses?

Horses cannot digest fructan in the small intestine. It passes undigested into the hindgut, where bacteria rapidly ferment it. This causes acidosis in the gut, killing beneficial bacteria and releasing toxins (endotoxins) into the bloodstream.

These endotoxins can trigger laminitis – an extremely painful inflammation of the sensitive laminae in the hoof, which in severe cases leads to rotation of the coffin bone. Horses with Equine Metabolic Syndrome (EMS), Cushing's disease (PPID), obesity, or a history of laminitis are especially at risk.

Which Weather Factors Influence Fructan Risk?

Fructan concentration in grass is heavily influenced by weather conditions. The key factors are:

• Sunlight – More sun means more photosynthesis and therefore more fructan production.
• Low temperatures – Below about 5°C (41°F), grass barely grows but continues to store fructan. Night frost followed by a sunny day is particularly critical.
• Drought – Stressed grass grows slower and accumulates fructan.
• Cloud cover and rain – Overcast, mild days with precipitation promote growth and tend to lower fructan levels.
• Wind – Strong wind can stress grass and increase evaporation, indirectly affecting fructan content.

The most dangerous conditions typically occur in spring and autumn: cold nights followed by sunny days, when grass is full of energy but barely growing.

How Does the Grassrisk Traffic Light Work?

Grassrisk analyses hourly weather data for your location and calculates a risk score. This is displayed as a simple traffic light system:

Terugblik van 6 dagen in plaats van een momentopname

Fructaan in gras is geen momentwaarde – het is het resultaat van de afgelopen dagen. Een koude, heldere nacht of een zonnige droge periode werkt dagen later nog door. De meeste weer-apps tonen slechts een momentopname. Grassrisk simuleert fructaan uur voor uur over de afgelopen zes dagen tot de gekozen dag.

Zo ontstaat een doorlopend, fysisch plausibel verloop: de gisteren opgeslagen suiker telt mee in de beoordeling van vandaag. Daardoor herkennen we risicosituaties die een zuivere dagweergave mist – bijvoorbeeld een meerdaagse periode met mooi weer en koele nachten.

Grasgroei-index – uniek in de fructaanbeoordeling

Fructaan daalt wanneer het gras actief groeit en de opgeslagen suiker verbruikt. Daarom berekent Grassrisk ook een grasgroei-index (laag/gemiddeld/hoog). Die laat zien hoe sterk het gras de suiker op dit moment afbreekt.

Een hoge groei-index bij zacht, vochtig weer betekent dat het gras fructaan sneller verbruikt dan het wordt aangemaakt – het risico daalt. Blijft de groei uit (kou, droogte), dan hoopt de suiker zich op. Geen enkele andere vrij beschikbare weide-app biedt deze groei-informatie.

Het simulatiemodel: fotosynthese tegenover verbruik

Achter het stoplicht zit een uurmodel dat twee tegengestelde processen tegen elkaar afweegt: de fructaanproductie door fotosynthese en het fructaanverbruik door groei en ademhaling.

De productie stijgt met zonnestraling en ligt rond 15 °C op het optimum voor C3-grassen. Het verbruik volgt de grasgroei – sterk bij zachte warmte en voldoende bodemvocht, bijna nul bij vorst, hittestress of droogte. Het uurverschil levert het fructaanverloop op.

's Nachts rust de fotosynthese terwijl ademhaling en transport doorgaan – daarom daalt fructaan 's nachts meestal licht. Alle weergegevens komen van Open-Meteo en worden meerdere keren per dag bijgewerkt.

How to Use Grassrisk

Using the app is simple and free:

1. Enter your location or pasture – or use GPS.
2. Check the current traffic light colour and risk score.
3. Plan your horse's grazing time according to the recommendation.

You can also view the forecast for the coming days to plan the week ahead. With an account, you can save locations and receive push notifications when risk is high.

Practical Tips for Laminitis Prevention

• Keep morning grazing short – fructan builds up overnight in cold temperatures and is only reduced through growth during the day.
• After frost with sunshine the following day: avoid or severely limit grazing.
• Overweight horses and those with EMS/Cushing's should always be grazed in a controlled manner.
• Don't let them graze too short – fructan concentration is highest in the bottom 5cm of stems.
• Increase spring grazing time very gradually and check risk daily.

Frequently Asked Questions